Meer weten over dit product?

Stel een vraag of vraag documentatie aan:
  • CAD-bestanden, BIM-objecten en bestekteksten
  • Brochures en uitvoeringsvoorschriften
  • Projectondersteuning waar nodig

Omschrijving

Materialen bestemd voor de verbetering van de thermisch isolerende eigenschappen van bouwkundige constructies, samen­stellingen en producten van deze materialen. Thermische isolatie­materialen worden geleverd in vele soorten, vormen en uitvoe­ringen. Afhankelijk van de soort materiaal en toepassing hebben deze al dan niet een bewerking nodig om de uiteindelijke structuur te bereiken. Thermische isolatiematerialen worden toegepast in funderingen, wanden, vloeren en daken. Dit kunnen zowel gepre­fabriceerde onderdelen zijn alswel niet-zelfdragende materialen als onderdeel van een dragende constructie.

Meteen een product vinden?

>> Isolatiematerialen binnenwanden op NBD-Online
>> Isolatiematerialen daken op NBD-Online                   
>> Isolatiematerialen gevels op NBD-Online                   
>> Isolatiematerialen overig op NBD-Online                   
>> Isolatiesystemen op NBD-Online                                    
>> Isolatieplaten op NBD-Online                                           
>> Vloerisolatie op NBD-Online                                              

Kenmerken

  • Minerale isolatie;
  • Natuurlijke isolatie;
  • Isolatieschuimen;
  • Links naar artikelen en Basiskennis.

Referentienummers

  • Isolatiematerialen
  • K Isolatiematerialen (warmte en geluid)
  • 21.81 isolatie (betonwerk), 22.83 isolatie (metselwerk), 24.81 isolatie (ruwbouwtimmerwerk), 31.82 isolatie (systeembekledingen), 33.32 isolatie/afschotlaag (dakbedekkingen), 35.81 isolatie (natuur- en kunststeen), 37.00 na-isolatie, 37.30 isolatie-elementen, 37.41 spouwisolatie, ter plaatse gevormd, 37.42 isolatiedeklagen, ter plaatse gevormd, 40.50 buitengevelisolatiesystemen, 45.81 isolatie (afbouwtimmerwerk)
  • Minerale isolatieNatuurlijke isolatieIsolatieschuimen

Samenstelling

Thermische isolatie van materialen voor bouw­constructies zijn materialen, die voor het merendeel een structuur hebben van aaneengesloten kleine ruimten of cellen, gevuld met stilstaande lucht of een ander gasmengsel en met voldoende stevigheid om een stabiele, langdurig houdbare structuur te waar­borgen. Op basis van de aard van hun samenstelling zijn deze te onderscheiden in:

Minerale isolatie

Thermische isolatiematerialen van minerale oorsprong zijn materialen waarvan de grondstof als delfstof wordt gewonnen.

De structuur wordt tot stand gebracht door een bewerking. Deze kan zijn het expanderen onder verhoogde temperatuur en gasdruk door van nature aanwezige waterdeeltjes of andere stoffen, dan wel door het dicht ineen werken van fijne draden.

Tot deze groep behoren onder andere glaswol, steenwol en cellulair glas.

Lees er alles over in Basiskennis Bouwkunde, Minerale isolatie

Natuurlijke isolatie

Natuurlijke isolerende materialen van plantaardige oorsprong zijn materialen, waarvan de grondstoffen in hoofdzaak worden gewonnen door of bij de verwerking van hout of vezelhoudende planten. Enkele materialen hebben van nature een poreuze structuur; bij andere materialen wordt deze structuur tot stand gebracht door een bewerking.

Tot deze groep behoren onder andere cellulosevlokken, houtwol, houtvezels, hennep, jute, latexschuim en melkzuurschuim.

Lees er alles over in Basiskennis Bouwkunde, Natuurlijke isolatie

Isolatieschuimen

Isolatieschuimen komen tot stand door met hulpmiddelen het basismateriaal te laten expanderen. Volgens DIN EN ISO 472 zijn schuimen kunstmatig vervaardigde, zeer lichte producten met een celstructuur. Daartoe behoren de weinig voorkomende "echte" schuimen met capillairen tussen (de scheidingswanden van) de cellen en de "onechte" schuimen (met massieve scheidingswanden).

De groep isolatieschuimen bestaat uit o.a. geëxpandeerd polystyreen (EPS), geëxtrudeerd polystyreenschuim (XPS), ureumformaldehydeschuim (UF), polyurethaanschuim (PUR) en polyisocyanuraatschuim (PIR).

Lees er alles over in Basiskennis Bouwkunde, Isolatieschuimen

 

Thermische isolatiematerialen kunnen worden geleverd in de volgende vorm:

  • Als eindproduct: van buigslappe dekens tot harde platen (enkelvoudig en samengesteld); in samengestelde vorm is het gecacheerd, gecombineerd op een dragende ondergrond en als kern van een sandwichpaneel leverbaar, zie ‘Vorm en afmeting’;
  • Als halffabrikaat: vlokken en korrels;
  • Als in situ schuim: in het werk gevormd.

 

Een product vinden?

>> Isolatiematerialen binnenwanden op NBD-Online
>> Isolatiematerialen daken op NBD-Online                   
>> Isolatiematerialen gevels op NBD-Online                   
>> Isolatiematerialen overig op NBD-Online                   
>> Isolatiesystemen op NBD-Online                                    
>> Isolatieplaten op NBD-Online                                           
>> Vloerisolatie op NBD-Online                                              

Vorm en afmeting

Vorm van isolatiematerialen voor de bouw

Thermische isolatiematerialen in de vorm van:

  • Het basismateriaal, zie Elementopbouw;
  • Basismateriaal, voorzien van een cacheerlaag;
  • Sandwichpanelen met als kern het basismateriaal;
  • Combinaties van basismateriaal en een dragende ondergrond.

Thermisch isolerende materialen als basisvorm worden geleverd in diverse uitvoeringen, zoals beschreven in Tabel 1, vorm van thermische isolatiematerialen.

Voor het cacheren van thermisch isolerend materiaal worden toegepast:

  • Aluminiumfolie, al dan niet gecoat met polyethyleen;
  • Glasvlies, al dan niet gebitumineerd of geïmpregneerd met een kunsthars;
  • Bitumineuze dakbedekking;
  • Papier, al dan niet met bitumen bedekt of geïmpregneerd, dan wel één- of tweezijdig geplastificeerd;
  • Kraftpapier of bouwpapier, een sterke papiersoort die wordt gefabriceerd uit kraft, een niet gemakkelijk bleekbare cellulose, die ontstaat bij een niet-volledig doorzetten van het kookproces bij de papierfabricage; al dan niet gebitumineerd of geplastificeerd;
  • Vilt, gebitumineerd.

De hechting tussen cacheerlagen en het isolatiemateriaal kan tijdens de productie tot stand komen door de natuurlijke hechteigenschappen van het isolatiemateriaal, met name bij kunststofschuimen, of door applicatie met gebruik van een kleefmiddel zoals kunststofhars. Sandwichpanelen met thermisch isolerende materialen als kern komen in diverse uitvoeringen voor. De meest voorkomende combinaties zijn vermeld in Tabel 2 Sandwichpanelen met thermische isolatiematerialen als kern

Combinaties van thermisch-isolerende materialen op dragende ondergronden zijn vermeld in Tabel 3 Combinatie van thermisch isolatiematerialen op dragende ondergrond.

Alle thermische isolatie­materialen van enkelvoudige of samengestelde (plaat)materialen kunnen voorzien zijn van een randafwerking t.b.v. de onderlinge aansluiting zoals een vellingkant, messing en groef, of een sponning.

Dekens kunnen voorzien zijn van een cacheerlaag met een overstek waarmee ze tegen balken kunnen worden gespijkerd of geniet, de zogenaamde spijkerflens

Afmetingen van isolatiematerialen voor de bouw

Voor de meest relevante afmetingen en uitvoeringen zie Tabel 4. De totale afmetingen zijn afgestemd op de handelbaarheid, de aard en de opbouw van het materiaal en het totale gewicht.

Gewicht van isolatiematerialen voor de bouw

In Tabel 5 Volumieke massa van thermische isolatiematerialen zijn de volumieke massa's van de thermische isolatie­materialen vermeld. De fabricagemethode beïnvloedt de volumieke massa van glaswolproducten.

Prestaties

Mechanische eigenschappen van isolatiematerialen voor de bouw

Productsterkte

Dekens en zachte platen, die niet zelfdragend zijn, kunnen door plaatmateriaal, latten of balken worden ondersteund. Door het aanbrengen van stijve, zelfdragende plaatmaterialen (enkel- of dubbelzijdig) kan het eindproduct zelfdragend worden gemaakt. Deze combinaties zijn op sterkte, stijfheid en vervorming beproefd.

Materiaalsterkte

Cellulair glas heeft een relatief hoge weerstand tegen drukbelastingen. Producten van kunststofschuim hebben een hoge mate van stabiliteit, maar zijn niet zelfdragend.

Oppervlakte-eigenschappen

Isolatieschuimen bezit voor het afbinden van het schuim een natuurlijke kleefkracht, waardoor ze een zeer goede hechting aangaan met aanliggende materialen. Bij verbreken van deze verbinding zal dikwijls de breuk door het schuim gaan.

Vuur, explosie en isolatiematerialen voor de bouw

Brandbaarheid

Glaswol, glasschuim, steenwol, perliet, vermiculiet en geëxpandeerde klei zijn onbrandbaar in de zin van NEN 6064. Dit sluit niet uit dat door het toevoegen van bindmiddelen, andere thermische isolatiematerialen, bouwmaterialen of cacheringen, producten kunnen ontstaan die buiten de kwalificatie onbrandbaar vallen.

Brandvoortplanting

Natuurlijke isolatie wordt aangeboden in samenstellingen of met cacheringen, die de mate van brandvoortplanting van het uiteindelijke product zoveel mogelijk beperken. Dit soort producten voldoet in de regel aan de eisen voor klasse B en C volgens NEN-EN 13501-1.

Isolatieschuimen dragen in het algemeen sterk bij tot de brandvoortplanting. Door het modificeren met brandvertragende of vlamdovende middelen voldoen deze aan klasse A1/A2 of B/C van NEN-EN 13501-1 . Door producten van kunststofschuim te cacheren of te combineren met andere bouwmaterialen zoals gipskartonplaten, kunnen producten worden samengesteld die voldoen aan klasse A1/A2 van NEN-EN 13501-1.

Gedrag bij brand

Afhankelijk van het materiaal:

  • Minerale isolatie zal in het algemeen geen giftige gassen afscheiden. Wel kunnen organische bindmiddelen en daarmee de samenhang worden aangetast;
  • Van natuurlijke isolatie zullen de vezels, spanen of stengels verkolen en zullen koolmonoxide en kooldioxide worden gevormd. Van geëxpandeerde kurk is vastgesteld, dat het geen calciumchloride of stikstof afscheidt bij verbranding;
  • Sommige isolatieschuimen zullen bij voortdurende toevoer van hitte smelten of druppelvormig wegdruipen. Bij voortgaande verhitting zullen schuimen verkolen en zullen koolmonoxide, calciumchloride en stikstof vrijkomen, alsmede de reeds in de materialen aanwezige gassen zoals formaldehyde. Toeslagstoffen kunnen het gedrag van kunststofschuimen in gunstige zin beïnvloeden.

Gassen, vloeistoffen, vaste stoffen en isolatiematerialen voor de bouw

Waterdichtheid
  • Uitgezonderd cellulair glas en enkele isolatieschuimen zijn thermische isolatiematerialen niet waterdicht en worden geïmpregneerd, gecacheerd of gebonden met stoffen die waterafstotend werken. Cellulose is niet waterafstotend, maar vochtbufferend en vochtregulerend. Hierdoor is een damp-open constructie mogelijk;
  • Bij minerale isolatie wordt hiertoe kunstharsen, minerale olie, siliconen en bitumen toegepast, dan wel cacheringen met gebitumineerde of geplastificeerde lagen of aluminiumfolie;
  • Bij natuurlijke isolatie wordt kunstharsen en minerale of siliconenolie toegepast. Waterdichte cacheringen bestaan dikwijls uit harde kunststof- fineren, aluminiumfolie of plastificeerlagen. Kopse kanten en zijkanten van plaatmateriaal zijn vaak niet beschermd door een cacheerlaag. Hieraan dient bijzondere aandacht te worden besteed bij de toepassing;
  • Isolatieschuimen met overwegend open cellen zijn niet waterdicht. Door het cacheren van producten van kunststof­schuim kunnen deze volledig waterdicht worden gemaakt. Schuim met gesloten cellen is waterdicht.
Diffusie

Met uitzondering van in één stuk gevormde delen van cellulair glas, is de weerstand van thermische isolatiematerialen tegen diffusie van waterdamp gering.  In tabel 8 zijn de diffusieweerstandsgetallen vermeld. Teneinde een betere dampremmende werking te verkrijgen, worden cacheerlagen of vulmiddelen toegepast. In tabel 7 zijn enige dampdiffusiewaarden voor toegepaste cacheerlagen en vulmiddelen vermeld.

Tabel 7 Dampdiffusiewaarden van bepaalde materialen

 

diffusiewaarden

geblazen bitumen

1

asfaltbitumenvilt

20

gebitumineerd glasvlies

20-80

eenzijdig gebitumineerd papier

0,7

polystyreenfolie 0,1 mm

4,2

polyethyleenfolie 0,1 mm

5-10

asfaltbitumenvilt met aluminiumfolie

100 - ∞

eenzijdig geplastificeerd alu-folie 0,06 mm

100

tweezijdig geplastificeerd alu-folie 0,08 mm

160

Vochtopname

Met uitzondering van cellulair glas en geëxtrudeerd polystyreenschuim nemen alle thermische isolatiematerialen een zeker percentage water op uit de omringende lucht, afhankelijk van de relatieve luchtvochtigheid. Voor perliet als gesiliconiseerd korrelvormig vulmateriaal wordt opgemerkt dat de korrel zelf geen water opneemt, de vulling als samenstel echter wel. Voor een indicatie van de hygroscopische eigenschappen wordt verwezen naar Tabel 8 Diffusieweerstandsgetallen en toename volume door vochtopname van thermische isolatiematerialen.

Ten aanzien van de capillaire wateropzuiging kan worden gesteld dat thermische isolatiematerialen geen, dan wel een zeer geringe, capillaire werking mogen vertonen. Thermische isolatiematerialen mogen geen nadelige gevolgen door invloeden van vocht vertonen.

Veranderingen

Volumeveranderingen ten gevolge van opname van water zijn vermeld in tabel 7.
Andere veranderingen kunnen plaatsvinden door drogen of uitharden, of door het inklinken onder druk van de bovenliggende massa.
Vlokken en dekens (veerkrachtige materialen) kunnen bij onjuiste toepassing in de loop van de tijd enigszins inzakken. Korrelvormige materialen kunnen eveneens inklinken.

Vullingen met gebonden korrelvormige materialen kunnen een uithardingskrimp vertonen, die vergelijkbaar is met die van kunststofschuimen.
Schuimen kunnen krimpen tijdens de uitharding. Deze krimp is sterk afhankelijk van de omgevings­temperatuur. Door modificaties van het schuim zijn de elasticiteit en de treksterkte dermate toegenomen, dat de ontstane krimpspanningen in belangrijke mate worden opgenomen.

Bestandheid

Thermische isolatiematerialen hebben, door hun natuurlijke resistentie of door de toevoegingen tijdens de fabricage, een biocidewerking en worden niet aangetast door schimmels of bacteriën.

Aantasting door ongedierte, knaagdieren en vogels kan worden voorkomen door - afhankelijk van toepassing - beschermende maatregelen in bijvoorbeeld verwerkingsvoor­schriften op te nemen.

Ten aanzien van de resistentie tegen aantasting door chemicaliën kan worden gesteld dat:

  • thermische isolatiematerialen van minerale en plantaardige oorsprong bestand zijn tegen alle normaal in de bouw en in de huishouding voorkomende chemicaliën, met uitzondering van sterke zuren;
  • thermische isolatiematerialen van kunststof meestal niet bestand zijn tegen diverse (oplos)middelen. Fabrikanten leveren meestal een lijst met een opsomming hiervan.

Thermische eigenschappen van isolatiematerialen voor de bouw

Uitzetting
  • Bij dekens, zachte platen, veerkrachtige korrels e.d. spelen uitzetting en krimp onder invloed van wisselende temperaturen een ondergeschikte rol. Hun hoge elasticiteit laat ze de vormveranderingen van de aanliggende bouwdelen gemakkelijk volgen.
  • Voor stijve platen en isolerende lagen met harde, weinig elastische korrels, speelt deze vormverandering een belangrijker rol.
  • Als de isolatie aan de zijde met de grootste temperatuur­schommelingen is aangebracht, zoals op (platte) daken en aan de buitenzijde tegen muren, bestaan extra risico's. Er dient nauwkeurig gelet te worden op een zorgvuldige uitvoering t.a.v. bevestiging.
  • Opbollen of scheuren van dakbedekking, loslaten van pleisterlagen en dergelijke, zijn niet denkbeeldig. Dit kan slechts worden voorkomen als de lineaire uitzettingscoëfficiënt van het thermische isolatiemateriaal gering is en er voldoende dilatatievoegen in grote vlakken worden opgenomen.
Geleiding
  • De warmtegeleidingscoëfficiënt van een materiaal is mede afhankelijk van de volumieke massa en het vochtgehalte, dus ook van de omstandigheden waarmee het vochtgehalte verband houdt. Daarom worden in NEN 1068 toeslagfactoren gegeven op de door de fabrikant opgegeven laboratoriumwaarde van de warmtegelei­dingscoëfficiënt. In tabel 9 zijn de warmtegeleidingscoëfficiënten vermeld, die gelden voor praktijkomstandigheden waarin het materiaal wordt toegepast.
  • Ook de Duitse normen DIN 52612 en DIN 4108-2 vereisen een toeslag op de meetwaarden van de fabrikanten, teneinde de praktijkomstandig­heden meer realistisch te benaderen. Door fabrikanten wordt sinds 1-4-1995 een λdeclared of een Rdeclared voor de producten opgegeven.

Akoestische eigenschappen van isolatiematerialen voor de bouw

Luchtgeluidsisolatie

Thermische isolatiematerialen kunnen zonder modificatie bijdragen tot het beperken van geluids­overdracht. Dit wordt met name veroorzaakt door de geluid­absorberende eigenschappen, voortvloeiende uit poreuze celstructuren en de elasticiteit.

Contactgeluidsisolatie

Beperking van geluidsoverdracht door het contact tussen aangrenzende bouwdelen is door toepassing van thermische isolatiematerialen niet te verwachten. Hiertoe dienen andere, meer gerichte maatregelen te worden getroffen.

Geluidabsorptie

Thermische isolatiematerialen kunnen bijdragen tot het beperken van nagalm.

Toepassing

Functionele bruikbaarheid van isolatiematerialen voor de bouw

De relatie tussen thermisch isolerende materialen en een aantal relevante toepassingssituaties is in Tabel 10 Toepassingen van isolatiemateriaal weergegeven.

Een product vinden?

>> Isolatiematerialen binnenwanden op NBD-Online
>> Isolatiematerialen daken op NBD-Online                   
>> Isolatiematerialen gevels op NBD-Online                   
>> Isolatiematerialen overig op NBD-Online                   
>> Isolatiesystemen op NBD-Online                                    
>> Isolatieplaten op NBD-Online                                           
>> Vloerisolatie op NBD-Online                                              

Economische bruikbaarheid van isolatiematerialen voor de bouw

Thermische isolatiematerialen, toegepast in bouwconstructies, verhogen de warmteweerstand en vertragen daarmee het warmteverlies uit ruimten die worden ver­warmd, of het koudeverlies uit ruimten die worden gekoeld.

Het directe effect zal zijn dat met een geringer energieverbruik een zelfde binnentemperatuur kan worden gerealiseerd, bij overigens gelijke omstandigheden. Tenslotte zal de totale investering, minus mogelijke subsidies en lagere investering in verwarmingsappara­tuur, in relatie tot de te verwachten besparing op energiekosten, dan wel in relatie tot de stichtingskosten, in hoge mate bepalend zijn voor de economische bruikbaarheid van thermische isolatie­materialen. Deze problematiek is geënt op de vraag of wordt gekozen via een kosten-baten-analyse, een economische energiebalans voor een gebouw wordt nagestreefd, of dat de keuze wordt bepaald door maxima in de stichtingskosten.

Voorschriften voor isolatiematerialen voor de bouw

Productniveau

Vele fabrikanten leveren thermi­sche isolatiematerialen onder KOMO-keur. Van diverse producten zijn TNO-rapporten beschikbaar, die betrekking hebben op de thermisch isolerende waarden van producten en op het gedrag bij brand (getest volgens NEN-normen). Op basis van het Bouw­besluit zijn door veel fabrikanten van plaatmaterialen waarden onderzocht, en zijn beschikbaar met betrekking tot product- en materiaalsterkte.

Projectniveau

Het Bouwbesluit stelt eisen aan energiezuinigheid van nieuwe woningen en utiliteitsgebouwen. De maat voor energiezuinigheid heet Energie Prestatie Coëfficiënt (EPC). De bepaling van de EPC ligt vast in de norm NEN 7120 Energieprestatie van gebouwen (EPG). Deze norm geldt voor zowel nieuwbouw van woningen als utiliteitsbouw. De EPC-norm zoals we die nu kennen wordt eind 2020 vervangen door de ‘BENG’-norm (Bijna Energie Neutrale Gebouwen). Vanaf dan moeten alle nieuwe gebouwen in Nederland aan deze norm voldoen.

Lees er meer over in het artikel Isolatievoorschriften volgens het Bouwbesluit

Ontwerpdetails van isolatiematerialen voor de bouw

Afhankelijk van het gebruiksdoel van een gebouw zal worden gekozen voor:

  • Thermische isolatie, zoveel mogelijk naar of op het buiten­oppervlak van de constructie, opdat een zo groot mogelijk deel van de totale massa binnen het warme deel van het gebouw ligt. De redenen hiervoor kunnen zijn:
    • Een grote warmtecapaciteit voor gebouwen waarin personen gedurende lange tijd verblijven;
    • De opwarmtijd speelt geen belangrijke rol;
    • De grote warmtecapaciteit werkt regulerend op fluctuaties in de binnentemperatuur (constante temperatuur);
  • Thermische isolatie, zoveel mogelijk naar of op het binnenopper­vlak van de constructie, opdat een zo groot mogelijk deel van de totale massa die moet worden opgewarmd, alvorens de gewen­ste binnentemperatuur bereikt is, zo klein mogelijk is. De redenen hiervoor kunnen zijn:
    • Een geringe warmtecapaciteit voor gebouwen, waarvan in de regel kortstondig gebruik wordt gemaakt;
    • Een korte opwarmtijd is gewenst;
    • Thermische isolatie 'midden' in de constructie, als alternatief voor bovengenoemde situaties.

Daarnaast kunnen redenen van esthetische of technische aard de plaats van het isolatiemateriaal bepalen.

Om condensatieverschijnselen en daarmee mogelijke aantasting van isolatiemateriaal en constructie te voorkomen, is het wenselijk een dampremmende laag aan de warme zijde van het thermische isolatiemateriaal aan te brengen. Als dit constructief niet mogelijk is of onvoldoende oplossing biedt, moet voor een geventileerde ruimte en/of dampremmende­/regulerende laag tussen isolatiemateriaal en de buitenconstructie worden gezorgd.

Verwerking en montage

Transport van isolatiematerialen voor de bouw

In het algemeen dienen de materialen te worden aangeleverd in de originele, niet verbroken verpakking. De verpakking, die in het algemeen waterdicht dient te zijn, moet voorzien zijn van een duidelijk opschrift, waaruit de aard en de herkomst van de inhoud blijkt.

Thermische isolatiematerialen worden afgeleverd in onderstaande vormen:

  • Platen en dekens, die samendrukbaar zijn, worden dikwijls verpakt in krimpfolie, waardoor het volume voor transport en opslag wordt beperkt en de kans op beschadiging afneemt. Dekens zijn stevig in elkaar gerold, met de cacheerlaag naar de buitenkant. Ze worden verpakt in zakken van kunststoffolie of krimpfolie;
  • Halffabrikaten (vlokken en korrels) zijn verpakt in stevige zakken van kunststoffolie of versterkt papier. Bij grote afname kunnen deze stoffen in bulk worden aangevoerd met speciaal daarvoor ingerichte tankwagens;
  • In situ schuim (op het werk gevormd) isolatiemateriaal wordt als vloeibare of poedervormige componenten (voor het vormen van schuimen) aangevoerd in vaten of zakken.

Opslag van isolatiematerialen voor de bouw

In een droge, vorstvrije, geventileerde ruimte, eventueel gestapeld.

  • Platen en halffabrikaten: enige tijd opslaan om uitwerken van krimpspanningen en uitdiffunderen van gassen zo veel mogelijk te laten plaatsvinden voordat het product verder wordt verwerkt;
  • In situ-schuim: op de verpakking moeten de productiedatum en de maximale opslagtermijn in blijvend leesbare tekst zijn aangegeven. Gelet dient te worden op voorschriften van de fabrikant.

Met name ten aanzien van de drijfmiddelen van in de onder druk staande vaten aanwezige componenten, zijn gevoelig voor warmteverschillen.

Ongewenste drukverschillen moeten worden voorkomen.

Voorbereiding voor isolatiematerialen voor de bouw

Bij toepassing van halffabrikaten en in situ schuimen dienen openingen en aansluitingen te worden afgedicht, zodat het isolatiemateriaal niet weg kan vloeien.

Verwerking van isolatiematerialen voor de bouw

Afhankelijk van vorm:

  • Als eindproduct kunnen platen worden verwerkt door deze los te leggen, mechanisch te bevestigen of te kleven.
    Producten van minerale wol kunnen bij verwerking irritatie van de huid en de slijmvliezen veroorzaken.
  • De irritatie van de huid kan worden beperkt door de werkkleding rond de polsen en de hals goed te sluiten, en handschoenen te gebruiken.
  • Bij materialen die kleine stofdeeltjes verspreiden is het raadzaam ademhalingsfilters of maskers te gebruiken;
  • Halffabrikaten kunnen los worden gestort, al dan niet met behulp van apparatuur van fabrikant/leverancier;
  • In situ- schuim wordt met apparatuur van fabrikant/leverancier op de bouwplaats verwerkt en aangebracht door eigen personeel;
  • Bij de verwerking van in situ-schuim moet extra aandacht worden besteed aan bescherming van huid en ogen;
  • De hardercomponent is giftig en bij aanraking met de ogen is onmiddellijk en veelvuldig spoelen met gedestilleerd water absoluut noodzakelijk, evenals een zo snel mogelijke controle door een deskundige arts.

Eindproducten en halffabrikaten kunnen in elk stadium van het bouwproces (voor, tijdens en na verwerkingsfase van een draagconstructie) worden geplaatst, terwijl in situ-schuim pas tijdens of na deze fase aangebracht kan worden.

Afwerking van isolatiematerialen voor de bouw

Afgezien van sandwichplaten, stijve zelfdragende platen en platen of dekens die gecacheerd zijn met een enigermate dragende decoratieve laag, zal isolatie moeten worden afgewerkt als deze zichtbaar aan de binnen- of buitenzijde van de constructie wordt geplaatst.

Bewerkbaarheid van isolatiematerialen voor de bouw

Thermische isolatiematerialen laten zich eenvoudig bewerken met een scherp mes of een zaag(machine). Zagen met niet te grove vertanding verdienen de voorkeur, teneinde verbrokkelen of rafelen te voorkomen.

Cacheerlagen met weefselversterking worden langs een rei ingesneden met een scherp mes om een gave, niet gerafelde snijkant te verkrijgen.

Keuring van isolatiematerialen voor de bouw

Voor zover van toepassing, dient bij aflevering van het product te worden gecontroleerd of de verpakking niet verbroken is en op de verpakking duidelijk aangegeven staat waaruit de inhoud bestaat.

In bepaalde situaties is het noodzakelijk na voltooiing van het werk te controleren of de benodigde ventilatieopeningen en ventilatieruimten niet verstopt zijn geraakt.

Veiligheid van isolatiematerialen voor de bouw

Producten van minerale wol kunnen irritatie van de huid en de slijmvliezen veroorzaken.

Thermische isolatiematerialen die uit kunststoffen zijn vervaardigd, ermee worden gebonden of ermee geïmpregneerd zijn, kunnen onaangename, prikkelende geuren veroorzaken. De geurverspreiding wordt veroorzaakt door het uitdampen van oplosmiddelen en de emissie van het gas uit de cellen van schuimproducten.

De regeling Bouwbesluit schadelijke materialen stelt voorschriften omtrent de concentratie van formaldehyde. Het bevat geen voorschriften omtrent de toepassing van schadelijke materialen in te bouwen gebouwen en bouwwerken. In 1978 is uit oogpunt van de volksgezondheid voor deze waarde in het binnenmilieu van woningen, een maximale eis gesteld van 120 µg/m3. Overeenkomstig NVN 2795 kan de waarde worden bepaald.

Ten aanzien van emissie van formaldehyde, afkomstig uit bouwmaterialen heeft TNO meetbare en controleerbare bouwtech­nische voorschriften geformuleerd (TNO-bouwrapport B-92-0468).

Kwaliteit en garantie

Garanties bij isolatiematerialen voor de bouw

In de overeengekomen leveringsvoorwaarden dienen de garantiebepalingen te zijn opgenomen.

Als er uitsluitend sprake is van materiaalleveranties, gelden deze garantiebepalingen alleen als de werkzaamheden worden uitgevoerd overeenkomstig de aanwijzingen van de fabrikant en leverancier van de thermische isolatiematerialen. Bij werkzaam­heden uitgevoerd door isolatie­bedrijven, zijn garantietermijnen tot 10 jaar gewoonte, waarbij ook nevenverschijnselen zoals vochtinwerking onder de bepalingen vallen.

Economische factoren

Prijzen van isolatiematerialen voor de bouw

De producenten van thermische isolatiematerialen publiceren over het geen prijzen voor hun producten omdat deze sterk aan hoeveelheid gebonden zijn en afhankelijk van afmetingen, vorm, uitvoering en afwerking.

Leveringsvoorwaarden van isolatiematerialen voor de bouw

Fabrikanten en leveranciers hanteren eigen algemene leverings- en betalingsvoorwaarden.

Deze kunnen geheel of gedeeltelijk zijn overgenomen en vastgesteld door overkoepelende organisaties, eventueel aangevuld met specifieke bepalingen van fabrikanten en leveranciers.

Levering van isolatiematerialen voor de bouw

Door de aannemer van het isolatiewerk of de fabrikant.

Levertijd van isolatiematerialen voor de bouw

Gangbare producten kunnen meestal uit voorraad worden geleverd.

Technische service van isolatiematerialen voor de bouw

Ter zake kundige adviezen kunnen worden verstrekt door isolatiebedrijven, verenigingen van deze bedrijven en vermelde instellingen.

Milieu en gezondheid

Duurzaamheid van isolatiematerialen voor de bouw

De thermisch isolerende materialen van minerale en natuurlijke oorsprong blijven onder gunstige omstandigheden gedurende de economische bruikbaarheidstermijn van een bouwwerk behouden. Ondanks allerlei voorzorgen kan aantasting door bijvoorbeeld water en daarmee dikwijls samenhangende schimmelvorming, de levensduur aanzienlijk bekorten.

Isolatieschuimen kunnen de economische levensduur van een bouwwerk doorstaan zonder merkbaar verlies van isolerende eigenschappen, vooropgesteld dat de nodige aandacht wordt besteed aan bescherming tegen aantasting door ongedierte.

Neveneffecten van isolatiematerialen voor de bouw

Thermische isolatiematerialen mogen geen nadelige invloeden uitoefenen op andere bouwmaterialen. Neveneffecten voor de leefomgeving zijn over het algemeen te verwachten als uit de toegepaste materialen gas diffundeert of dwarrelend stof loslaat, dat bij de verspreiding in de lucht irritatie van de huid, de ademhalingsorganen, de slijmvliezen of anderszins doet ontstaan.

Minerale vezels kunnen door luchtstromingen (b.v. ventilatie) stof verspreiden. Uit alle met formaldehydeharsen gebonden of gevormde stoffen kan formaldehydedamp diffunderen, dat zich bij te hoge concentraties manifesteert door irritatie van de ademhalingsorganen.

Blaasmiddelen in isolatieschuimen kunnen door uitdiffunderen merkbaar aanwezig zijn in de leefruimte.

In het algemeen zijn deze bijverschijnselen van tijdelijke aard en neemt de emissie snel in omvang af

Referenties

Geraadpleegde literatuur
  • Onderstaande wet- en regelgeving, normen en praktijkrichtlijnen;
  • Documentatie SBRCURnet;
  • Documentatie Bouwcentrum Advies;
  • Documentatie producenten, producentenorganisaties en importeurs.

Bent u deskundige en op de hoogte van meer ontwikkelingen op het gebied van isolatiemateriaal voor de bouw?

Schroom dan niet om ons te informeren met een e-mail naar redactienbd@vakmedianet.nl.

Wet- en regelgeving

BB 2012    Bouwbesluit

Normen en praktijkrichtlijnen
  • Normen van het Nederlands Normalisatie-instituut (NNI):
    • NEN 1068: Thermische isolatie van gebouwen - Rekenmethoden
    • NEN 1068:: Bepaling van de warmteweerstand en/of de warmtegeleidingscoëfficiënt van bouw- en isolatiematerialen
    • NVN 2795: Luchtkwaliteit - Buitenlucht en bewoonde ruimten - Bepaling van de concentratie aan methanal (formaldehyde) - Fotometrische methode met pararosaniline
    • NEN 6064: Bepaling van de onbrandbaarheid van bouwmaterialen
    • NEN 7120: Energieprestatie van gebouwen - Bepalingsmethode
    • NEN-EN 13501-1: Brandclassificatie van bouwproducten en bouwdelen - Deel 1: Classificatie op grond van resultaten van beproeving van het brandgedrag
    • NEN-EN 13163: Producten voor thermische isolatie van gebouwen - Fabrieksmatig vervaardigde producten van geëxpandeerd polystyreenschuim (EPS) – Specificatie
    • NEN-EN 13165: Producten voor thermische isolatie van gebouwen - Fabrieksmatig vervaardigde producten van hard polyurethaanschuim (PUR) - Specificatie
    • NEN-EN 13162: Producten voor thermische isolatie van gebouwen - Fabrieksmatig vervaardigde producten van minerale wol (MW) - Specificaties
    • NEN-EN 822-826: Materialen voor de thermische isolatie van gebouwen – Bepalingen
  • Normen van het Deutsches Institut für Normung (DIN):
    • DIN 4108-2: Wärmeschutz und Energie-Einsparung in Gebäuden - Teil 2: Mindestanforderungen an den Wärmeschutz
    • DIN EN ISO 472: Kunststoffe - Fachwörterverzeichnis (ISO 472:2013); Dreisprachige Fassung EN ISO 472:2013
    • DIN18164T1EErl MV:1993-02-03: Einführung Technischer Baubestimmungen; DIN 18164 Teil 1; Schaumkunststoffe als Dämmstoffe für das Bauwesen; Dämmstoffe für die Wärmedämmung; Ausgabe 08.92
    • DIN EN 13162: Wärmedämmstoffe für Gebäude - Werkmäßig hergestellte Produkte aus Mineralwolle (MW) - Spezifikation; Deutsche Fassung EN 13162:2012+A1:2015
    • DIN EN ISO 845: Schaumstoffe aus Kautschuk und Kunststoffen - Bestimmung der Rohdichte (ISO 845:2006); Deutsche Fassung EN ISO 845:2009

 

Klik hier om terug te gaan naar de themapagina isolatie.